سيف بن محمد سيفى هروى
94
پيراسته تاريخنامه هرات ( فارسى )
79 . آمدن دوا به خراسان و گرفتن ملك فخر الدين بركت را چون شهور سنه خمس و تسعين و ستمايه ( 695 ) درآمد ، در اين سال پادشاهزاده دو ابن براق با صد هزار سوار از ماوراء النّهر به خراسان آمد و هشت ماه ، در مازندران مقام ساخت و به واسطهء آنك عساكر پادشاه غازان به مسخر كردن ممالك مصر و روم غيبت نموده بودند ، [ 402 ] پادشاهزاده دوا در حدود مازندران و مملكت خراسان متوطن توانست بود . بعد از هشت ماه مراجعت نمود و اكثر بلدان مازندران و خراسان را بكند و بسوخت و يزد و نسا و شارستانه و مرو و ابيورد و سرخس را خراب كرد و مردم آنجا را به اسيرى گرفت و چون به حدود نيشابور رسيد ، بركت نامى را كه از خويشاوندان او بود ، پيش خوارزمى كركان - كه بر سر خيل خانههاى او بود - فرستاد . خوارزمى كركان او را نامزد گردانيد كه برود و ملك فخر الدين را ببيند و گويد كه پادشاهزادهء جهانگير دوا خان مىفرمايد كه اگر مملكت مىخواهى با خزاين و لشكر متوجه درگاه ما شود و اگر چنانك بر خلاف حكم يرليغ بزرگ ما رود ، با سپاهى كه طول و عرض او را فهم درنيابد [ 403 ] بدان ولايت آييم . بركت چون به غرجستان درآمد ، پيش ملك فخر الدين رفت . ملك او را بنواخت و جشنى ملكانه ساخت . [ 404 ] چون حرارت شراب در مزاج بركت اثر كرد ، ملك فخر الدين را گفت كه چون ملك اسلام را پيش پادشاه دوا خان برم ، هم در روز به جهت مراجعت [ 405 ] او اجازت حاصل كنم . آن روز را به عيش و طرب به سر بردند . روز ديگر ملك فخر الدين بركت را با سى تن از ملازمان او بگرفت و اكابر و زعماء غرجستان را حاضر گردانيد و گفت من اين طايفه را پيش امير نوروز خواهم برد . دو تن را از گرفتگان مىگذارم ، تا چون دو روز از غيبت من بگذرد ، ايشان را بگذاريد ، تا پيش خوارزمى كركان روند و احوال به سمع او رسانند . بعد از آن امير حسام الدين [ 406 ] و پسر او جمهور را كه از امراء و زعماء غرجستان بودند ، به قتل رساند و چون شب درآمد ، از غرجستان با چند مرد دلاور چون افتخار الدين عيسى و اختيار الدين محمد هارون و سراج الدين عمر هارون و پهلوان افتخار الدين و جمال الدين محمد سام و شمس الدين ابو يزيد و محمد چپ بىراهه به ميدان زرير رفت و از ميدان زرير به تولك درآمد و از تولك به جانب كوهپايهاء خواف حركت فرمود . چون به دزباد رسيد ، از عساكر دوا قرب صد و پنجاه سوار به او مقابل افتاد . بعد از چند حمله حرب ملك فخر الدين ، بركت را به سلامت از ميان آن لشكر